Çanakkale Muharebelerinde en çetin savaşlar 25 Nisan 1915 tarihinde düşmanın Gelibolu kıyılarına yaptığı çıkarma harekatı ile başlar. Toplumdaki 18 Mart bilincini maalesef 25 Nisan ve sonrası düşman taarruzlarını cansiperane durdurduğumuz Seddülbahir, Alçıtepe, Arıburnu, Anafartalar muharebelerine taşıyamadık. Halbuki 25 Nisan ve sonrası göğüs göğüse yaptığımız süngü hücumları, cephe içi boğuşmalara kadar düşman ile yakınlaştığımız anlar oldu.
Hele şanlı 27. Alay'ı pek konuşmayız. Hep 57. Alay'ın gölgesinde kalmıştır bu fedakar birlik. Halbuki düşmanı Arıburnu sahillerinde ilk karşılayan 27. Alay'ın 2. Taburudur. Sabaha karşı 02.00 – 03.00 sularında başlayan mücadelede Çanakkale’deki 5. Ordumuzun komutanı Liman Von Sanders'in düşmanın asıl çıkarmayı Saros Körfezi tarafından yapacağı yönündeki saplantısı yüzünden bu ikinci tabur, bir avuç askeriyle kendinden kat be kat üstün düşman kuvvetlerini saatlerce oyalamıştır. 27 Alay komutanı Yarbay Mehmet Şefik'in bu tabura yardıma gitme talebi yaklaşık 3 saat geciktirilmiştir.
24/25 Nisan 1915 gecesi, uzun ve yorucu bir tatbikattan geç vakit dönerek henüz istirahate geçmiş bulunan 27. Alay, ilk bombardıman sesleriyle uyanır ve Alay komutanı Yarbay Mehmet Şefik, Alayını alarma geçirir.
Geceyi Yarbay Mehmet Şefik Bey'den dinleyelim:
"Gece yarısından sonra saat ikide çadırlara dönmüş ve yorgun argın uykuya dalmıştık. Çok bir zaman geçmeden top sesleri uykumuzu sarstı.[...] Derhal telefon başına fırladım. Tümen karargahındaki santral vasıtasıyla Kabatepe telefon merkezini buldum. Karşıma kimin çıktığını şimdi hatırlamıyorum. Ona sordum: "Bu top sesleri oradan mı geliyor? Oralarda neler oluyor, bir şeyler mi var?"*
Cevap: "Düşman Arıburnu'na asker çıkarıyor."
Ben yine sordum: "Kabatepe'ye karşı bir şey var mı?"
Cevap: "Hayır, şimdilik bir şey yok."
Telefonu kapattım. Hemen taburlar ve makineli tüfek komutanlarına: "İçtima yerlerinde askeri silah başı yaptırsınlar, yalnız muharebe ağırlıklarını yükletsinler ve hemen bir taraftan askerin ekmeklerini dağıtsınlar, hayvanlara da yem astırsınlar, tam haberini kendileri bana getirsinler." Emrini yaver ve emir çavuşlarımla şifahen gönderdim ve ben de hazırlanmaya başladım..."*
Mehmet Şefik Alayını hazırlarken beklediği emir bir türlü gelmez. Bu sıralarda Bir avuç Türk askeri kendilerinden çok üstün durumda düşman karşısında direnmeye çalışmaktadır. Anzaklar tepelere doğru serbestçe ilerlemeye başlamışlardı. Durum bu hâldeyken hareket emri alamamanın verdiği üzüntüyü, Şefik Bey anılarında şöyle anlatmaktadır:
"[...] Ben bir taraftan telefonla (9.) tümen komutanlığından haber bekliyordum. Gelmemişti. Alay harekete hazırlanınca telefon başına geçtim. Tümen karargahında karşıma Tümen Kurmay Başkanı Hulusi Bey çıktı. "Düşman Arıburnu'na asker çıkarıyormuş; Alay harekete hazırdır."* dedim.
Aynen şu cevabı aldım: "Verilecek emre göre hareket edersiniz, bunu bekleyiniz."*
Yarbay Şefik Bey biraz bekledikten sonra aşağıdaki ruh haliyle yine bağlı olduğu 9. Tümen’i arar;
"[...] Bu uğultu çok şiddetli bir piyade ve makineli tüfek kalabalığının patlamalarının bize aksedebilen uğultusuydu ve bu uğultu Arıburnu'nda bir avuçtan ibaret olan; yardımdan uzak Alay arkadaşlarımızın, kim bilir ne kadar çok üstün bir düşman karşısında, yine kim bilir nasıl bir sıkıntı içinde vazifelerini yapmaya çalıştığı izlenimini verdi. Onlara çabuk yetişmek için içimi yakan bir kuvvet, sinirli sinirli beni telefon başı etti. Karşıma yine Hulusi Bey çıktı.”*
Ben: "Hulusi Bey! Arkadaşlarımız orada ateş içinde yanıyor, biz daha bekleyecek miyiz? Hareket için emir bekliyoruz."* dedim.
Hulusi Bey: "Şefik Bey, bu çıkarmanın bir nümayiş olmadığı ne malûm, hakikî çıkarmanın nereden yapılacağı anlaşılamadıkça size hareket emrini nasıl verelim?" mealinde cevap verdi. Buna, "Aman rica ederim çabuk anlayınız." dedim.[...]"*
* Kaynak: Mehmet Kıbıl, Çıkarmadan Tahliyeye Arıburnu Anafartalar Muharebeleri
Devam edecek...
Burak CANDAŞ
ÇANAKKALE KARA SAVAŞLARINDA İLK ÇIKARMA ANLARI
Burak Candaş
Yorumlar